<< Chapter < Page Chapter >> Page >
  • ONS ONDERSKEI TUSSEN PRE- EN POSTMORFEME.

PREMORFEEM (VOORVOEGSEL, PREFIKS) – dit staan voor die stamDit is ’n morfeem sonder selfstandige betekenis.Dit word voor aan die stam geheg.Die premorfeem het slegs betekenis binne die konteks van die woord.

POSTMORFEEM (AGTERVOEGSEL, SUFFIKS) Dit is ’n morfeem sonder selfstandige betekenis.Dit word agter aan die stam geheg. Die postmorfeem het slegs betekenis binne die konteks van die woord.

Voorbeelde: manlik man (stam) + lik (postmorfeem) beman premorfeem (be-) + man (stam) mans man(stam) + s (postmorfeem) mannetjie man(stam) + (n)etjie (postmorfeem) huislik huis(stam) + lik (postmorfeem) verhuis ver(premorfeem) + huis(stam) verhuising ver(premorfeem) + huis(stam) + ing(postmorfeem) huisie huis(stam)+ ie (postmorfeem) huise huis(stam) + e (postmorfeem)

SAMESTELLING (KOMPOSITUM)

  • Dit behels die samevoeging van twee of meer stamme.
  • Die enkelvoudsvorm van die eerste woord word gewoonlik gebruik.
  • Soms word daar van ’n verbindingsklank gebruik gemaak.

Voorbeelde: huis+baas = huisbaas (leesstuk 3)pensioen+trekker = pensioentrekker (leesstuk 3)

VERBINDINGSKLANK

  • Dit tree as verbindingskomponent tussen die stamme van ’n samestelling op.
  • Dit het geen betekenis of morfologiese waarde nie.
  • Dit vergemaklik die uitspraak van die samestelling.

Soms word verbindingsklanke / verbindingskomponent tussen die twee stamme gebruik.

AKTIWITEIT 2

Om bekende woorde korrek te kan spel en om taalvorme en sinstrukture te kan gebruik.

  • DIE VOLGENDE VRAE HET BETREKKING OP DIE LEESSTUK RAAR MAAR WAAR . Hou dit wat julle vroeër geleer het, in gedagte wanneer julle die volgende vrae beantwoord.

1. Skryf die basisvorm/stam neer van elk van die volgende woorde:

1.1 verkeerdelik (leesstuk1)

1.2 onskuldig (leesstuk 1)

1.3 inwoners (leesstuk1)

1.4 afbrand (leesstuk 1)

1.5 Italiaanse (leesstuk 1)

1.6 huurder (leesstuk 1)

2. Bestudeer die leesstukke en skryf vyf samestellings neer.

LU 6.1

AKTIWITEIT 3

Om vir inligting te kan lees.

  • Lees die meegaande leesstuk wat in Die Burger verskyn het en beantwoord die vrae wat daarop volg:
Ongewone reisigers op motor se agtersitplek begroet polisie
JAN TALJAARDGEORGE. - Daar sit hulle toe op die ag­terste sitplek toe die polisie op hulle af­kom: drie groot mans en drie uitgegroei­de, wollerige skape, kiertsregop en styf teen mekaar. Daarby nog drie skape in die kattebak van die Peugeot 404 en ’n (mens)bestuurder en passasier voor.En toe die polisie later by die man ag­ter die wiel wou weet waarom hy ses skape in die kar gehad het, was die flink antwoord glo dat daar nie plek vir nog was nie.Inspp. Henry Claassen en Kelvin Heyns van die polisie se honde-eenheid op George kon hul oë skaars glo toe hul­le die motor Sondagoggend omstreeks vieruur in Sandkraalweg, Thembalethu, van die pad trek en die ongewone groep insittendes hulle begroet het.Die feit dat die kattebak so effens oop- gestaan het, was die eerste ding wat die polisiemanne laat onraad vermoed het. Dit was egter eers toe hulle nader ry dat hulle die skape op die agtersitplek ge­waar. Die diere was springlewendig, maar hul pootjies was netjies voor hulle vasgemaak en hulle het op hul hamme langs hul reisgenote gesit. By nader ondersoek het dit geblyk dat daar nog drie skape in die effens meer ongemaklike ruimte in die kattebak was. Die skape is na bewering vroeër die nag op ’n plaas in die omgewing gesteel.Een van die menslike passasiers het intussen laat spaander. Teen gisteraand was hy nog steeds op vrye voete.Die ander vier manne, onder wie die bestuurder, is in hegtenis geneem op ’n klag van veediefstal. Die saak word deur insp. Geelslang Swart van die polisie se spesiale veediefstalspan in die Kaap ondersoek. Uit: Die Burger

Questions & Answers

how to know photocatalytic properties of tio2 nanoparticles...what to do now
Akash Reply
it is a goid question and i want to know the answer as well
Maciej
Do somebody tell me a best nano engineering book for beginners?
s. Reply
what is fullerene does it is used to make bukky balls
Devang Reply
are you nano engineer ?
s.
what is the Synthesis, properties,and applications of carbon nano chemistry
Abhijith Reply
Mostly, they use nano carbon for electronics and for materials to be strengthened.
Virgil
is Bucky paper clear?
CYNTHIA
so some one know about replacing silicon atom with phosphorous in semiconductors device?
s. Reply
Yeah, it is a pain to say the least. You basically have to heat the substarte up to around 1000 degrees celcius then pass phosphene gas over top of it, which is explosive and toxic by the way, under very low pressure.
Harper
Do you know which machine is used to that process?
s.
how to fabricate graphene ink ?
SUYASH Reply
for screen printed electrodes ?
SUYASH
What is lattice structure?
s. Reply
of graphene you mean?
Ebrahim
or in general
Ebrahim
in general
s.
Graphene has a hexagonal structure
tahir
On having this app for quite a bit time, Haven't realised there's a chat room in it.
Cied
what is biological synthesis of nanoparticles
Sanket Reply
what's the easiest and fastest way to the synthesize AgNP?
Damian Reply
China
Cied
types of nano material
abeetha Reply
I start with an easy one. carbon nanotubes woven into a long filament like a string
Porter
many many of nanotubes
Porter
what is the k.e before it land
Yasmin
what is the function of carbon nanotubes?
Cesar
I'm interested in nanotube
Uday
what is nanomaterials​ and their applications of sensors.
Ramkumar Reply
what is nano technology
Sravani Reply
what is system testing?
AMJAD
preparation of nanomaterial
Victor Reply
Yes, Nanotechnology has a very fast field of applications and their is always something new to do with it...
Himanshu Reply
good afternoon madam
AMJAD
what is system testing
AMJAD
what is the application of nanotechnology?
Stotaw
In this morden time nanotechnology used in many field . 1-Electronics-manufacturad IC ,RAM,MRAM,solar panel etc 2-Helth and Medical-Nanomedicine,Drug Dilivery for cancer treatment etc 3- Atomobile -MEMS, Coating on car etc. and may other field for details you can check at Google
Azam
anybody can imagine what will be happen after 100 years from now in nano tech world
Prasenjit
after 100 year this will be not nanotechnology maybe this technology name will be change . maybe aftet 100 year . we work on electron lable practically about its properties and behaviour by the different instruments
Azam
name doesn't matter , whatever it will be change... I'm taking about effect on circumstances of the microscopic world
Prasenjit
how hard could it be to apply nanotechnology against viral infections such HIV or Ebola?
Damian
silver nanoparticles could handle the job?
Damian
not now but maybe in future only AgNP maybe any other nanomaterials
Azam
Hello
Uday
I'm interested in Nanotube
Uday
this technology will not going on for the long time , so I'm thinking about femtotechnology 10^-15
Prasenjit
can nanotechnology change the direction of the face of the world
Prasenjit Reply
how did you get the value of 2000N.What calculations are needed to arrive at it
Smarajit Reply
Privacy Information Security Software Version 1.1a
Good
Berger describes sociologists as concerned with
Mueller Reply
Got questions? Join the online conversation and get instant answers!
QuizOver.com Reply

Get the best Algebra and trigonometry course in your pocket!





Source:  OpenStax, Afrikaans eerste addisionele taal graad 9. OpenStax CNX. Sep 14, 2009 Download for free at http://cnx.org/content/col11059/1.1
Google Play and the Google Play logo are trademarks of Google Inc.

Notification Switch

Would you like to follow the 'Afrikaans eerste addisionele taal graad 9' conversation and receive update notifications?

Ask