<< Chapter < Page Chapter >> Page >

Sosiale wetenskappe: geskiedenis

Graad 5

Ontdek die verhaal van jou provinsie

Module 1

Jou provinsie se verlede: argeologie

1. Hoe argeologie jou kan help om jou provinsie se verlede beter te verstaan

Ons kan die verlede bestudeer deur te kyk:

Hoe mense geleef het; en

Watter dinge hul gebruik het om mee te leef.

In hierdie leereenheid gaan jy vier oefeninge doen om jou hiermee te help.

Aktiwiteit

Hoe om bronne te bekom, gebruik en verslag te doen

[lu 1.1; 1.2; 1.3]

(a) Die volgende voorwerpe is in 'n grot gevind! Werk in pare en bespreek die volgende vragies:

1.

2.

3.

Waarvoor is die voorwerpe gebruik?

Hoe het hulle dit gemaak?

Waarvan is dit gemaak?

Wanneer is dit gemaak?

Die volgende items is in jul buurman se vullishouer gevind. Die items wat bo in die drom was, is eerste neergeskryf, en dit wat heel onder in was, laaste.

OPDRAG VIR JOU!

(b) Verdeel in jul groepe en gebruik die leidrade om soveel as moontlik van dié gesin uit te vind. Skryf daarna ‘n kort verslag oor ‘n tipiese dag in hul lewens.

vleisbene

twee leë koeldrankblikkies en 'n wynbottel

twaalf sigaretstompies

aartappelskille

Die Rapport

'n leë Weetbix-houer

eierdoppe

stukkies afvalbrood

leë Dogmor-houer

twee leë Pick 'n Pay-sakke

'n leë Solly Kramer-sak

Radio en TV-tydskrif

vier ou vonkproppe, oliefilter

leë olieblik

gebruikte teesakkies, melkhouer

stukkende rugbybal

(Jou onderwyser kan ook sy/haar eie leidrade skool toe bring om die oefening nader te bring aan die werklikheid!)

Het jy geweet?

As jul as speurders inligting hieroor ingesamel het, word jul argeoloë genoem, en is jul besig met:

A E

‘n Argeoloog kan ook inligting van rotstekeninge verkry. Ons gaan nou die San se rotstekeninge bestudeer.

AGTERGROND VIR JOU!

Daar is al meer as twee miljoen jaar lank jagter-versamelaargroepe in Suider-Afrika. Reeds 10 000 jaar gelede het die eerste groep jagter-versamelaars, soos die San, in Suid-Afrika aangekom. Hulle het in klein gesinsgroepe rondgetrek op soek na kos.

Dit word gestaaf deur navorsing oor hul beendere, rotstekeninge en gereedskap.

Meestal moes die mans jag en die vrouens wilde plantvoedsel (onder meer vrugte, bolle) versamel. Hulle het ook vis gevang. Gedurende die winter het hulle gewoonlik in ‘n rietskerm of in grotte gebly. In die somer het hulle sommer in holtes geslaap wat met gras of riete uitgelê is. Die San se “klere” is natuurlik van vel gemaak.

(c) Jou maat is ‘n argeoloog. Sê of sy afleidings oor die rotstekeninge waar of vals is.

WAAR VALS
1. Terwyl almal dans, sit die vrouens eenkant en klap hande.
2. Die mans dra drie stokke om maat of ritme mee te hou.
3. Die mans dra musse met wildsbokhare.
4. Die tekening was oorspronklik in rooi.
WAAR VALS
5. Die San het meestal alleen gejag.
6. Hul kon diere jag wat groter en sterker as hulle was.
7. Die San was goeie jagters.

(d) Bekom bronne waaruit jy die volgende inligting kan kry. Verskaf die naam van die bron en die bladsy waarop die inligting voorkom.

1. Hoe het die San wildediere gejag?

2. Hoe sou hulle die vuur aan die brand gekry het as hulle vleis wou gaarmaak?

3. Het die San diere makgemaak? Motiveer.

4. Hoe het hul belangrike stories (soos ‘n groot jagtog) vir die nageslagte bewaar?

Assessering

LU 1

GESKIEDKUNDIGE ONDERSOEK

Die leerder is in staat om ondersoekvaardighede te gebruik om die verlede en die hede te ondersoek.

Dit is duidelik wanneer die leerder:

1.1 bronne vind:

  • met leiding bronne kies wat nuttige inligting oor die verlede bevat;

1.2 met bronne werk:

  • inligting uit ‘n verskeidenheid van bronne opteken en kategoriseer;

1.3 vrae beantwoord:

  • volhou om inligting uit bronne te gebruik om vrae te beantwoord oor mense, gebeure, artefakte uit die verlede.

Memorandum

Aktiwiteit

  1. Voorwerpe soos potte, skrapers/krappers en pylpunte is met die hand veral van klei, klip, been en hout gemaak, ongeveer 2 miljoen jaar gelede.
  2. Argeologie
  • (1) Waar
  • (2) Vals
  • (3) Waar
  • (4) Waar
  • (5) Vals
  • (6) Waar
  • (7) Vals
  • Pyl, boog
  • Gebruik twee stokkies (een hard, een sag). Die harde stokkie word vinnig heen en weer in die hande gedraai, met die punt in ‘n gaatjie in die sagte stok. Na ‘n rukkie begin die sagte stok te rook. Droë gras word dan op die kooltjie gepak en die smeulende stok word aangeblaas.
  • rotstekeninge (skilder)

Questions & Answers

what does nano mean?
Anassong Reply
nano basically means 10^(-9). nanometer is a unit to measure length.
Bharti
do you think it's worthwhile in the long term to study the effects and possibilities of nanotechnology on viral treatment?
Damian Reply
absolutely yes
Daniel
how to know photocatalytic properties of tio2 nanoparticles...what to do now
Akash Reply
it is a goid question and i want to know the answer as well
Maciej
characteristics of micro business
Abigail
for teaching engĺish at school how nano technology help us
Anassong
Do somebody tell me a best nano engineering book for beginners?
s. Reply
what is fullerene does it is used to make bukky balls
Devang Reply
are you nano engineer ?
s.
fullerene is a bucky ball aka Carbon 60 molecule. It was name by the architect Fuller. He design the geodesic dome. it resembles a soccer ball.
Tarell
what is the actual application of fullerenes nowadays?
Damian
That is a great question Damian. best way to answer that question is to Google it. there are hundreds of applications for buck minister fullerenes, from medical to aerospace. you can also find plenty of research papers that will give you great detail on the potential applications of fullerenes.
Tarell
what is the Synthesis, properties,and applications of carbon nano chemistry
Abhijith Reply
Mostly, they use nano carbon for electronics and for materials to be strengthened.
Virgil
is Bucky paper clear?
CYNTHIA
so some one know about replacing silicon atom with phosphorous in semiconductors device?
s. Reply
Yeah, it is a pain to say the least. You basically have to heat the substarte up to around 1000 degrees celcius then pass phosphene gas over top of it, which is explosive and toxic by the way, under very low pressure.
Harper
Do you know which machine is used to that process?
s.
how to fabricate graphene ink ?
SUYASH Reply
for screen printed electrodes ?
SUYASH
What is lattice structure?
s. Reply
of graphene you mean?
Ebrahim
or in general
Ebrahim
in general
s.
Graphene has a hexagonal structure
tahir
On having this app for quite a bit time, Haven't realised there's a chat room in it.
Cied
what is biological synthesis of nanoparticles
Sanket Reply
what's the easiest and fastest way to the synthesize AgNP?
Damian Reply
China
Cied
types of nano material
abeetha Reply
I start with an easy one. carbon nanotubes woven into a long filament like a string
Porter
many many of nanotubes
Porter
what is the k.e before it land
Yasmin
what is the function of carbon nanotubes?
Cesar
I'm interested in nanotube
Uday
what is nanomaterials​ and their applications of sensors.
Ramkumar Reply
what is nano technology
Sravani Reply
what is system testing?
AMJAD
preparation of nanomaterial
Victor Reply
how to synthesize TiO2 nanoparticles by chemical methods
Zubear
how did you get the value of 2000N.What calculations are needed to arrive at it
Smarajit Reply
Privacy Information Security Software Version 1.1a
Good
Berger describes sociologists as concerned with
Mueller Reply
Got questions? Join the online conversation and get instant answers!
QuizOver.com Reply

Get the best Algebra and trigonometry course in your pocket!





Source:  OpenStax, Sosiale wetenskappe: geskiedenis graad 5. OpenStax CNX. Sep 23, 2009 Download for free at http://cnx.org/content/col10987/1.2
Google Play and the Google Play logo are trademarks of Google Inc.

Notification Switch

Would you like to follow the 'Sosiale wetenskappe: geskiedenis graad 5' conversation and receive update notifications?

Ask